Ana Sayfa Politika Ekonomi Röportaj - özel Haber Yerel Gündem Yaşam Spor Magazin Kültür-Sanat-Turizm Eğitim Sağlık Bilim - Teknoloji Videolar
Gençlerbirliği, Metin Diyadin ile yola devam edecek
Gençlerbirliği, Metin Diyadin ile yola devam edecek
Putin, Türkiye’ye geliyor
Putin, Türkiye’ye geliyor
TCMB yıl sonu enflasyon tahminini  yükseltti
TCMB yıl sonu enflasyon tahminini yükseltti
Sarıgül: Çiftçi küserse aç kalırız 
Sarıgül: Çiftçi küserse aç kalırız 
İletişim Başkanı Altun: Türkiye gerçekçi ve insani göçmen politikasıyla dünyaya örnek oldu
İletişim Başkanı Altun: Türkiye gerçekçi ve insani göçmen politikasıyla dünyaya örnek oldu

MUSTAFA AYDEMİR

Ekonomi
7 Aralık 2021 Salı

TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) ile Enflasyon tartışması yeniden başladı.  İddia; maaşlara zam yapılacağı bir dönemde TÜİK’in enflasyonu düşük gösterdiği yönünde... Enflasyon hesaplama işlemi yapılırken resmi istatistik kurumlarından faydalanılır. Türkiye’de TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) enflasyon değerlerinin belirlenmesinde yararlanılan kurumudur. Resmi istatistik kurumumuz TÜİK aylık periyotlar ile fiyat değişimini tespit edebilmek için marketler, benzin istasyonları, muayenehaneler, hizmet sektörleri ve pek çok alanda fiyat araştırmaları yapar. Oluşturulan endeksler ile aylık ve yıllık enflasyon hesaplamaları yapılır. 


Enflasyon hesaplamalarında kullanılan iki temel endeks; Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE),
Yurt içi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE)‘dir.
TÜFE; gıda, giyim, binek araç gibi hane halkının tüketimine yönelik mal ve hizmet alımlarındaki fiyat değişimlerinin hesabında kullanılır. Yİ-ÜFE ise ülke ekonomisinde üretimi yapılan ve yurt içinde satılan ürünlerin üretici fiyatlarındaki değişimleri ölçen fiyat endeksidir. Enflasyon, genel manada her türlü mal ve hizmetlerle ilgili bir defaya mahsus olmayan ve süreklilik arzeden fiyat artışları nedeniyle, paranın satın alma gücünde meydana gelen azalma olarak  ifade edilmektedir.  Enflasyonu anlamamız bakımından bir örnek verecek olursak, geçen yıl market arabasını 500 TL ile doldururken bu yıl aynı ürünlerle 1.000 TL’ye dolduruyorsak halkın enflasyonu % 100’ü bulmuş demektir.  Yani; bu artış bir sene içerisinde artan fiyatlar nedeniyle alım gücümüzün yarı yarıya düştüğünü göstermektedir. Fiyat artış oranına göre enflasyon türleri:


Ilımlı enflasyon: Sürünen enflasyon ismiyle de adlandırılan ılımlı enflasyonda  fiyat artışları düşük düzeyde gerçekleşir ve enflasyon beklentisi meydana gelmez. Bu tür enflasyonun  ekonomiye olumsuz etkisi olmaz. Yüksek enflasyon: Bu enflasyon, ekonomiyi felce uğratır. Bu enflasyon türünde piyasalar karışır. Kimse önünü göremez hale gelir. Bu tür enflasyonun ekonomiye zararı büyük olur.Hiperenflasyon: Ulusal para sistemini çökertir. Ulusal parayla kimse alışveriş yapamaz hale gelir. Dövizin geçerli olduğu piyasalarda hayat felce uğrar. Ekonominin buhranlı dönemlerinde yaşanır.  Bu gibi durumlarda  yeni para birimine geçmek durumunda kalınabilir.Talep enflasyonu: Talep düzeyinin arzı aşması (Üretimin tüketime yetişememesi, yeterli olarak üretim yapılamaması) sürekli olarak fiyatların yükselmesine sebep olur. Bu durumda da talep enflasyonu yaşanır. 


Maliyet enflasyonu: Üretilecek olan ürünlerin girdi maliyetlerinin yükselmesi de fiyatlarda artışa neden olur. Bu enflasyon türünün fiyat artışındaki nedenlerden birisi de firmaların aşırı kar etme etme isteğinden kaynaklanır. Firmaların ortada zam yapacak bir durum olmamasına rağmen aşırı kar elde etmek istemeleri fiyatların  artması sonucunu doğurarak enflasyona neden olur. Yapısal enflasyon: Yeterli rekabetin olmadığı durumlarda tek tabanca durumunda olan firmaların kar marjlarının yüksek tutmaları ve arzın da talebe cevap verememesi gibi durumlar yapısal enflasyonu doğurur.?


Yüksek enflasyonun ülkeye vereceği bazı zararlar: Gelir dağılımı adaletsizliği, borçlanma maliyetlerinde artış, reel gelirlerde azalma, tasarruf etme eğiliminde azalış, yatırımlarda düşüş ve işsizlik... Stagflasyon; Durgunluk içinde enflasyon olarak da bilinen stagflasyonda, hem fiyat istikrarı hem de tam istihdam bir arada gerçekleşemez. Enflasyonist bir ortamda yapısal işsizlik de bir arada olunca, stagflasyon belirtileri ortaya çıkar. Stagflasyon enflasyondan çok daha tehlikeli bir durumdur.


Deflasyon, fiyatlarda sürekli bir düşüş yaşanması olarak adlandırılır. Piyasada bulunan mal ve hizmetler sürekli ucuzlar. Deflasyonist ortamlarda fiyatlar sürekli düşerken, daha da düşer beklentisiyle talep azalır, talep azaldıkça fiyatlar tekrar düşmeye devam eder. Yani deflasyonun yaşandığı bir ekonomide mal ya da hizmet, fiyatı düştüğü halde talep bulamaz. Deflasyon, enflasyonun tam tersidir.


Para arzı ve kredilerin azalması, fiyat düşüşünü, dolayısıyla Deflasyonu tetikler. Mal ve hizmetlerin toplam talebinde azalma meydana gelebilir. Yaşanan durgunluğun sebepleri arasında devlet harcamalarının kısılması, tüketicinin tasarrufa yönelme isteği ya da para politikalarında meydana gelen sıkışıklık olabilir. Üretimin tüketimden çok hızlı olduğu hallerde de fiyat düşüşü yaşanabilir. Dikkat edilmez ise deflasyon yaşanabilir.  Üretici ile tüketicinin tasarruf meylinin artması, para arzında meydana gelen azalma, alım gücünde azalma, yetersiz dış talep gibi unsurlar deflasyonu tetikler. Deflasyon firmaların batmasına neden olabilir. Ekonomik durgunluğa bağlı olarak deflasyon olan ülkelerin milli gelirinde düşüş yaşanır.  Stok artışı ve satışlarda meydana gelen azalma ile şirketlerin karı azalır.  Şirketlerde yaşanan kar marjının düşmesiyle birlikte işsizlik artmaya başlar.


Paranın değerinin artması ile dış ticaret dengesinde bozulmalar başlar.
Yaşanan düşüşlerden dolayı sermaye sahipleri yatırım yapmaktan vazgeçerek mevcut paralarını faiz v.s. gibi yatırımlarda değerlendirirler. Bu durum, talebin daha da azalmasına sebep olur. Devalüasyon, sabit kur rejiminde, ulusal paranın yabancı paralar karşısındaki değerinin azalması durumuna verilen isimdir.? Revalüasyon nedir? Bir ülkenin para biriminin yabancı para birimleri karşısında değerinin artmasıdır. Sözlük anlamı olarak “değerini arttırma, değer kazandırma” anlamlarına gelir. Bir ekonomide revalüasyon, dış ticaret dengesinin pozitif yönde fazla vermesi sonucunda uygulanır. Amaç, pozitif yönde fazla vermiş olan dış ticaret dengesinin denge noktasına ulaşmasını sağlamaktır.


Revalüasyon uygulamasında resmi döviz fiyatı düşürülür yani ulusal paranın diğer paralar karşısında değeri  yükseltilir. Revalüasyon ulusal para cinsinden ithalatı ucuzlatırken, yabancı para cinsinden ihracatı pahalılaştırır. Revalüasyon ihracatı zorlaştırırken ithalatı kolaylaştırır.

Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
ZAFER GAZETESİ
YAZARLAR
AYHAN DEMİR
AYHAN DEMİR
Bir Kıssadan Hisse Hikaye
BERGÜZAR ÇOPUROĞLU
BERGÜZAR ÇOPUROĞLU
Şeker Pekmezi Seli
RIZA PEHLİVAN
RIZA PEHLİVAN
Pozitif Öneriler 
İBRAHİM DUMANAY
İBRAHİM DUMANAY
Bir Hayalim Var
MUSTAFA AYDEMİR
MUSTAFA AYDEMİR
Sıdıka Avar ve Dağ Çiçekleri (2)
AHSEN ARAL UYAR
AHSEN ARAL UYAR
Makarna, Ketçap ve Kadın Çorabı
ÇOK OKUNANLAR
ARŞİV
ÇOK YORUMLANANLAR
Ana Sayfa Politika Ekonomi Röportaj - özel Haber Yerel Gündem Yaşam Spor Magazin Kültür-Sanat-Turizm Eğitim Sağlık
KünyeHakkımızda KünyeKünye İletişimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter Google+Google+ RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri